แชร์

คำถาม : บาคาร่า (การพนัน) ทำให้คนเสพติดได้ยังไง

อัพเดทล่าสุด: 17 พ.ค. 2025
573 ผู้เข้าชม
 

 

บาคาร่า(การพนัน)ทำให้คนเสพติดได้ยังไง
กลไกระดับโมเลกุลและระบบประสาทที่ทำให้บาคาร่าเสพติด
การเสพติดบาคาร่าและการพนันอื่นๆ เกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงของระบบประสาทในระดับโมเลกุล โดยเฉพาะระบบโดปามีน, กลูตาเมต, เซโรโทนิน และการปรับตัวของสมอง (neuroplasticity) ซึ่งสามารถอธิบายเชิงลึกได้ดังนี้

1. ระบบโดปามีน (Dopamine System) และ Reward Pathway
(1) Mesolimbic Dopamine Pathway (VTA NAc)
- Ventral Tegmental Area (VTA) ส่งโดปามีนไปยัง Nucleus Accumbens (NAc) และ prefrontal cortex (PFC)
- เมื่อผู้เล่นบาคาร่า "ชนะ" หรือคาดว่าจะชนะ เซลล์ประสาทใน VTA ปล่อยโดปามีนปริมาณสูง
- โดปามีน กระตุ้น D1-type receptors (D1R) ใน NAc สร้างความรู้สึก euphoria และแรงจูงใจ (motivation)
(2) Dopamine Receptor Adaptation (การปรับตัวของตัวรับโดปามีน)
- การได้รับโดปามีนบ่อยครั้งจากบาคาร่า ทำให้เกิด downregulation ของ D2 receptors (D2R) ใน striatum
- ส่งผลให้สมองต้องการการกระตุ้นที่มากขึ้นเพื่อให้ได้ความรู้สึกเดิม tolerance
- ผู้ติดพนันมักมี D2R ลดลง ซึ่งสัมพันธ์กับ impulsivity และ compulsive gambling

(3) Dopamine Transporter (DAT) และการดูดซึมกลับ
- ในผู้เสพติดพนัน พบว่า DAT อาจทำงานผิดปกติ ทำให้โดปามีนอยู่ใน synaptic cleft นานขึ้น กระตุ้น reward system มากเกินไป

2. ระบบกลูตาเมต (Glutamate System) และ Neuroplasticity
(1) Synaptic Plasticity ใน NAc และ PFC
- การเล่นพนันซ้ำๆ ทำให้เกิด long-term potentiation (LTP) ในเส้นทาง VTA-NAc
- AMPA และ NMDA receptors ถูกกระตุ้น ปรับโครงสร้าง synaptic strength สมอง "จำ" รางวัลจากการพนัน
(2) mGluR5 และการติดพนัน
- Metabotropic glutamate receptor 5 (mGluR5) มีบทบาทสำคัญในการควบคุม impulsivity
- ในสัตว์ทดลอง การยับยั้ง mGluR5 ลดพฤติกรรมเสพติดพนัน

3. ระบบเซโรโทนิน (Serotonin System) และ Impulse Control
(1) 5-HT (Serotonin) และการควบคุมอารมณ์
- ผู้ป่วย pathological gambling มักมี ระดับ serotonin (5-HT) ต่ำ
- 5-HT1B receptor polymorphisms สัมพันธ์กับ impulsive gambling
(2) Interaction ระหว่าง Serotonin และ Dopamine
- ระดับ serotonin ที่ต่ำทำให้ prefrontal cortex (PFC) ควบคุม impulsivity ได้น้อยลง
- ส่งผลให้ตัดสินใจเล่นพนันต่อแม้รู้ว่าเสี่ยง

4. สารสื่อประสาทอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง
(1) Noradrenaline (Norepinephrine)
- เพิ่มขึ้นในภาวะ stress หรือเมื่อใกล้ชนะ/แพ้ กระตุ้นให้เล่นต่อ
(2) Opioid System (Endorphins)
- การชนะพนันกระตุ้น endogenous opioids เพิ่มความสุข เสพติด

5. Epigenetic Changes (การเปลี่ยนแปลงระดับอีพีเจเนติกส์)
- การเล่นพนันเรื้อรังอาจทำให้เกิด DNA methylation หรือ histone modification ในยีนที่เกี่ยวข้องกับ dopamine และ glutamate receptors
- เช่น FosB gene (เกี่ยวข้องกับ addiction) อาจถูกกระตุ้นใน NAc

6. Neuroimaging Studies (การศึกษาด้วยเครื่องสแกนสมอง)
- fMRI/PET scans ในผู้ติดพนันพบ
- กิจกรรมลดลงใน prefrontal cortex (PFC) สูญเสียการควบคุม impulsivity
- กิจกรรมเพิ่มขึ้นใน ventral striatum (NAc) เมื่อเห็นสิ่งกระตุ้นการพนัน

สรุป วงจรโมเลกุลของการเสพติดบาคาร่า
1. โดปามีนพุ่งสูง เมื่อชนะหรือคาดหวังรางวัล กระตุ้น reward system
2. D2 receptors ลดลง สมองต้องการพนันมากขึ้นเพื่อให้ได้ satisfaction
3. Glutamate ทำให้เกิด synaptic plasticity สมองจดจำพฤติกรรมการพนัน
4. Serotonin ต่ำ ขาด impulse control
5. Epigenetic changes ทำให้สมองปรับตัวสู่สภาวะเสพติดถาวร

การรักษาอาจต้องใช้ยา (เช่น Naltrexone เพื่อบล็อก opioid receptors) ร่วมกับ behavioral therapy เพื่อปรับสมดุลสารสื่อประสาทเหล่านี้


บทความที่เกี่ยวข้อง
เตือนคนกินยาลดความอ้วนกลุ่ม GLP-1 ก่อนผ่าตัดหรือส่องกล้อง ต้องแจ้งหมอ! เสี่ยงสำลักเศษอาหารแม้งดน้ำงดอาหารแล้ว
ข้อควรระวังสำคัญสำหรับผู้ใช้ยาลดน้ำหนักกลุ่ม GLP-1 agonists (Semaglutide, Tirzepatide) ก่อนเข้ารับการผ่าตัดหรือส่องกล้อง! แม้คุณจะงดน้ำและอาหารตามแพทย์สั่งอย่างเคร่งครัดแล้วก็ตาม เนื่องจากยา GLP-1 ออกฤทธิ์ทำให้กระเพาะอาหารบีบตัวช้าลง (Delayed Gastric Emptying) อาจส่งผลให้ยังมีเศษอาหารค้างอยู่ในกระเพาะระหว่างการวางยาสลบ ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงในการสำลักเศษอาหารเข้าปอด (Pulmonary aspiration)
เตือนภัยด่วน! ไข้กาฬหลังแอ่นระบาดในอังกฤษ-ฝรั่งเศส นักเที่ยวสายปาร์ตี้เสี่ยงติดเชื้อผ่านน้ำลาย
หน่วยงานสาธารณสุขยุโรป (ECDC) และอังกฤษ (UKHSA) เตือนการระบาดของไข้กาฬหลังแอ่น (Invasive Meningococcal Disease) สายพันธุ์ B ในเมืองแคนเทอร์เบอรี ประเทศอังกฤษ พบผู้ป่วยแล้วอย่างน้อย 20 ราย เสียชีวิต 2 ราย และพบผู้ป่วยที่เชื่อมโยงกับการระบาดนี้ในฝรั่งเศสเพิ่มอีก 1 ราย
icon-messenger
เว็บไซต์นี้มีการใช้งานคุกกี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ของท่าน ท่านสามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ การคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) และ นโยบายคุกกี้