ชายผู้หนึ่งถูกวินิจฉัยว่าเป็น BPH ได้รับยา finasteride ยานี้ลดฮอร์โมนใด?
ชายผู้หนึ่งถูกวินิจฉัยว่าเป็น BPH ได้รับยา finasteride ยานี้ลดฮอร์โมนใด?
A. Testosterone
B. Dihydrotestosterone
C. Dehydroepiandrosterone
D. Androstenedione
E. Estrone
คำตอบที่ถูกต้องคือ B. Dihydrotestosterone (DHT)
เหตุผลโดยละเอียด
ยา ฟินาสเตอไรด์ (Finasteride) เป็นยาที่ใช้รักษาภาวะต่อมลูกหมากโตชนิดไม่ร้ายแรง (Benign Prostatic Hyperplasia - BPH)
กลไกการออกฤทธิ์: Finasteride ยับยั้งเอนไซม์ 5-alpha-reductase type II ซึ่งมีหน้าที่แปลงฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน (Testosterone) ให้เป็นฮอร์โมนที่ออกฤทธิ์รุนแรงกว่า นั่นคือ ไดไฮโดรเทสโทสเทอโรน (Dihydrotestosterone - DHT)
บทบาทของ DHT: DHT เป็นฮอร์โมนหลักที่กระตุ้นการเจริญเติบโตของต่อมลูกหมาก (ทั้งในภาวะปกติและภาวะ BPH) และเกี่ยวข้องกับการหล่อเลี้ยงเส้นผม (โดยเฉพาะผมร่วงแบบศีรษะล้านจากฮอร์โมน)
ผลของการใช้ยา: การยับยั้งการสร้าง DHT ทำให้ระดับ DHT ในเลือดและต่อมลูกหมากลดลง ส่งผลให้ต่อมลูกหมากมีขนาดเล็กลง และอาการจากการอุดกั้นของทางเดินปัสสาวะดีขึ้น
ดังนั้น Finasteride ลดระดับฮอร์โมน DHT โดยตรง
อธิบายแต่ละตัวเลือก:
A. Testosterone
ไม่ถูกต้อง: Finasteride ไม่ได้ลดระดับเทสโทสเทอโรน ในทางตรงกันข้าม เนื่องจากยับยั้งการเปลี่ยนเทสโทสเทอโรนไปเป็น DHT ระดับเทสโทสเทอโรนอาจมีแนวโน้มสูงขึ้นเล็กน้อย แต่ไม่ได้เป็นเป้าหมายการออกฤทธิ์
B. Dihydrotestosterone (DHT)
ถูกต้อง: เป็นฮอร์โมนเป้าหมายที่ Finasteride ลดลงได้โดยตรงผ่านการยับยั้งเอนไซม์ 5-alpha-reductase
C. Dehydroepiandrosterone (DHEA)
ไม่ถูกต้อง: DHEA เป็นฮอร์โมนสเตียรอยด์ที่สร้างจากต่อมหมวกไตและเป็นสารตั้งต้นในการสร้างเทสโทสเทอโรนและเอสโตรเจน Finasteride ไม่มีผลต่อระดับ DHEA
D. Androstenedione
ไม่ถูกต้อง: เป็นฮอร์โมนสเตียรอยด์อีกชนิดที่เป็นสารตั้งต้นของเทสโทสเทอโรน Finasteride ไม่มีผลโดยตรงต่อการสร้างฮอร์โมนนี้
E. Estrone
ไม่ถูกต้อง: Estrone เป็นเอสโตรเจนชนิดหนึ่ง Finasteride ไม่มีผลต่อระดับเอสโตรเจน ฮอร์โมนที่เกี่ยวข้องกับ BPH และถูกยับยั้งโดย Finasteride คือ DHT
สรุป: Finasteride ออกฤทธิ์รักษา BPH โดยการยับยั้งการสร้าง Dihydrotestosterone (DHT) ซึ่งเป็นฮอร์โมนที่กระตุ้นการเติบโตของต่อมลูกหมาก
