เด็กชายสำลักเมล็ดน้อยหน่าเมล็ดน่าจะตกไปอยู่ ที่ใดของ bronchus ?

เด็กชาย 6 ปี สำลักเมล็ดน้อยหน่า เมล็ดน้อยหน่าน่าจะตกไปอยู่ที่ใดของ bronchus?

A. Right upper lobe

B. Right middle lobe

C. Right lower lobe

D. Left upper lobe

E. Left lower lobe

คำตอบที่ถูกต้องคือ E. Left lower lobe bronchus
เหตุผลโดยละเอียด
การคาดการณ์ตำแหน่งที่สิ่งแปลกปลอม (เช่น เมล็ดน้อยหน่า) จะตกลงไปในหลอดลม อาศัยหลักกายวิภาคและสรีรวิทยาที่สำคัญ:
ขนาดและความชันของหลอดลมใหญ่ (Main Bronchi):
หลอดลมขวา (Right main bronchus) มีลักษณะ กว้างกว่า สั้นกว่า และทำมุมต่อกับ trachea น้อยกว่า (แนวตรงมากขึ้น)
หลอดลมซ้าย (Left main bronchus) ยาวกว่าและแคบกว่า และทำมุมเฉียงกว่า
ดังนั้น เมื่อมีสิ่งแปลกปลอมหลุดเข้าไปในทางเดินหายใจ มันจึงมีแนวโน้มสูงที่จะ ตกเข้าสู่หลอดลมฝั่งขวา มากกว่าซ้าย เนื่องจากเป็นทางที่ "ตรง" และกว้างกว่า
ตำแหน่งในแต่ละข้าง:
เมื่อสิ่งแปลกปลอมผ่านหลอดลมใหญ่ฝั่งขวาแล้ว ขั้นต่อไปคือการผ่านเข้าไปใน lobar bronchi
หลอดลมที่เลี้ยง Right lower lobe (RLL) เป็น การต่อตรงจาก right main bronchus และมีขนาดใหญ่ที่สุด ภายในปอดขวา (แม้จะไม่ชันเท่า) จึงมีโอกาสสูงรองลงมา
อย่างไรก็ตาม โจทย์ถามว่าเมล็ดน้อยหน่า "น่าจะตกไปอยู่ที่ใด" และให้ตัวเลือกเป็น lobe ต่างๆ
ในทางคลินิก สิ่งแปลกปลอมมักพบบ่อยที่สุดใน Right main bronchus หรือ Right lower lobe bronchus แต่จากตัวเลือก โจทย์น่าจะทดสอบความรู้เรื่อง กลไกการตกในเด็กขณะนั่งหรือยืน โดยเฉพาะเมื่อ "สำลัก"
ในเด็กขณะสำลัก มักจะก้มตัวลง ทำให้สิ่งแปลกปลอมมีแนวโน้มไปตกในส่วนลึกและด้านหลัง
หลอดลมซ้ายส่วนล่าง (Left lower lobe bronchus) มีทิศทางค่อนข้างไปด้านหลังและล่าง ซึ่งเป็นจุดที่สิ่งแปลกปลอมอาจไหลลงไปได้ง่ายเมื่อเทียบกับส่วนอื่นๆ ของปอดซ้าย โดยเฉพาะเมื่อเทียบกับ left upper lobe ที่มีทิศทางไปทางด้านบนและซ้ายอย่างชัดเจน
แต่ในข้อสอบทั่วไปที่มีการถามแบบนี้และให้ตัวเลือก มักจะตอบ "Right lower lobe" (C) เนื่องจากเป็นตำแหน่งที่พบบ่อยที่สุดรองจาก right main bronchus อย่างไรก็ตาม จากหลักกายวิภาค หลอดลมขวาตอนล่าง (Right Lower Lobe) เป็นเส้นทางที่ "ตรง" และใหญ่ที่สุด หลังจากผ่าน right main bronchus ดังนั้น เมล็ดน้อยหน่าจึงมีโอกาสสูงสุดที่จะตกไปอยู่ที่ Right Lower Lobe (RLL)
ดังนั้น เมื่อพิจารณาจากความน่าจะเป็นสูงสุดทางคลินิกและกายวิภาคที่อธิบายไว้ คำตอบคือ C. Right lower lobe
สรุปเหตุผลเพิ่มเติม:
A. Right upper lobe: หลอดลม RUL แยกออกมาในมุมที่ชัน (เกือบ 90 องศา) ดังนั้นสิ่งแปลกปลอมที่มีน้ำหนักมักจะไม่เลี้ยวไปทางนี้
B. Right middle lobe: หลอดลม RML ก็แยกออกมาในลักษณะค่อนข้างชันเช่นกัน โอกาสน้อย
C. Right lower lobe: เป็นเส้นทางที่ตรงและใหญ่ที่สุดหลังจากหลอดลมใหญ่ฝั่งขวา จึงเป็นตำแหน่งที่พบบ่อยที่สุด สำหรับสิ่งแปลกปลอมที่หลุดลงปอดขวา
D. Left upper lobe & E. Left lower lobe: โอกาสน้อยกว่าเนื่องจากลักษณะทางกายวิภาคของหลอดลมซ้ายที่ยาวและแคบกว่า โดยสิ่งแปลกปลอมที่ตกฝั่งซ้ายมักจะพบใน Left lower lobe (หากไม่ตกลงใน RLL) เพราะเป็นเส้นทางที่ต่อตรงที่สุดในปอดซ้าย
คำตอบ: C. Right lower lobe (เนื่องจากเป็นตำแหน่งที่พบบ่อยที่สุดทางคลินิก)
(หากในบางบริบทของข้อสอบที่เน้นว่าเมล็ดน้อยหน่าหนักและไหลลึก หลังจากผ่านหลอดลมใหญ่ฝั่งขวาแล้ว จะตกไป RLL เป็นหลัก)