พบมี fasting blood sugar = 140 mg/dL เกิดจากการขาดสารใด ?

นอนโรงพยาบาลด้วยอาการ Stroke มาเป็นเวลา 6 เดือน ต่อมาพบว่าผู้ป่วยมี fasting blood sugar = 140 mg/dL ผลการตรวจระดับน้้าตาลในเลือดดังกล่าวเกิดจากการขาดสารใด?
A. Cadmium
B. Chromium
C. Selenium
D. Molybdenum
E. Manganese
คำตอบที่ถูกต้องคือ B. Chromium
เหตุผลโดยละเอียด
ผู้ป่วยมีประวัติ Stroke (โรคหลอดเลือดสมอง) และปัจจุบันมีภาวะ น้ำตาลในเลือดสูงขณะอดอาหาร (Fasting blood sugar = 140 mg/dL ซึ่งอยู่ในเกณฑ์ "Impaired Fasting Glucose" หรืออาจเป็นเบาหวานได้) หลังจากนอนโรงพยาบาลมา 6 เดือน
การนอนโรงพยาบาลหรืออยู่ในภาวะเจ็บป่วยเรื้อรังเป็นเวลานาน (เช่น 6 เดือน) มักสัมพันธ์กับภาวะ การได้รับสารอาหารไม่ครบถ้วน (Malnutrition) โดยเฉพาะการขาด แร่ธาตุจำเป็น (Trace elements)
Chromium (โครเมียม) เป็นแร่ธาตุที่สำคัญในการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด
บทบาท: Chromium ทำหน้าที่เป็น cofactor สำหรับการทำงานของ อินซูลิน (Insulin) โดยช่วยเพิ่มความไวของเนื้อเยื่อต่างๆ (เช่น กล้ามเนื้อ, ตับ, เนื้อเยื่อไขมัน) ต่ออินซูลิน ทำให้การนำกลูโคสเข้าสู่เซลล์มีประสิทธิภาพมากขึ้น (Improves insulin sensitivity)
ผลของการขาด: การขาด Chromium ทำให้เกิด ภาวะดื้อต่ออินซูลิน (Insulin resistance) ซึ่งนำไปสู่ระดับน้ำตาลในเลือดสูง (Hyperglycemia) โดยเฉพาะอย่างยิ่งในผู้ป่วยที่สูญเสียมวลกล้ามเนื้อจากการนอนนิ่งหรือโรคเรื้อรัง และผู้ป่วยที่ได้รับอาหารทางสายยางหรือสารอาหารทางหลอดเลือดดำที่ไม่มีการเสริม Chromium เพียงพอ
ผู้ป่วยที่นอนโรงพยาบาลเป็นเวลานานจึงมีความเสี่ยงสูงที่จะขาด Chromium จากอาหารที่ไม่เพียงพอหรือไม่สมดุล และการขาดนี้อาจเป็นปัจจัยหนึ่งที่ทำให้เกิดหรือทำให้ภาวะน้ำตาลในเลือดสูงแย่ลง
อธิบายแต่ละตัวเลือก:
A. Cadmium (แคดเมียม)
ไม่ถูกต้อง: เป็นโลหะหนักที่เป็นพิษ การได้รับเกินจะทำให้เกิดพิษต่อไตและกระดูก (โรคอิไต-อิไต) ไม่เกี่ยวข้อง กับการควบคุมน้ำตาลในเลือด
B. Chromium (โครเมียม)
ถูกต้อง: การขาด Chromium ทำให้เกิดภาวะดื้อต่ออินซูลิน (Insulin resistance) ส่งผลให้น้ำตาลในเลือดสูงขึ้น ซึ่งเป็นภาวะที่พบได้ในผู้ป่วยที่นอนโรงพยาบาลเป็นเวลานานและได้รับสารอาหารไม่ครบถ้วน
C. Selenium (ซีลีเนียม)
ไม่ถูกต้อง: เป็นส่วนประกอบของเอนไซม์ Glutathione peroxidase ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระที่สำคัญ การขาดจะทำให้เกิดโรค Keshan disease (โรคหัวใจ) และ Kashin-Beck disease (โรคข้อ) ไม่เกี่ยวข้อง กับการควบคุมน้ำตาลในเลือดโดยตรง
D. Molybdenum (โมลิบดีนัม)
ไม่ถูกต้อง: เป็นโคแฟกเตอร์ของเอนไซม์หลายชนิด เช่น Xanthine oxidase, Sulfite oxidase การขาดอย่างรุนแรงพบได้น้อยมากและทำให้เกิดอาการทางสมองและเมแทบอลิซึมที่ซับซ้อน ไม่ใช่ สาเหตุของน้ำตาลในเลือดสูง
E. Manganese (แมงกานีส)
ไม่ถูกต้อง: เป็นโคแฟกเตอร์ของเอนไซม์หลายชนิด เช่น Superoxide dismutase, Pyruvate carboxylase การขาดอาจทำให้เกิดความผิดปกติของกระดูกและการเผาผลาญ แต่ ไม่ใช่ สาเหตุหลักของภาวะน้ำตาลในเลือดสูง
สรุป: ภาวะน้ำตาลในเลือดสูง (Fasting blood sugar = 140 mg/dL) ในผู้ป่วยที่นอนโรงพยาบาลเป็นเวลานาน 6 เดือน หลัง Stroke อาจเกิดจากการขาดแร่ธาตุ Chromium ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการเพิ่มความไวของร่างกายต่ออินซูลิน การขาด Chromium ทำให้เกิดภาวะดื้ออินซูลินและระดับน้ำตาลในเลือดสูงได้


