small yellow red papule ที่ก้น ไล่ แขน ขา (ให้รูป xanthoma ที่แขนมา) investigate อะไร?

หญิง 36 ปี small yellow red papule ที่ก้น ไล่ แขน ขา (ให้รูป xanthoma ที่แขนมา) investigate อะไร?
A. Lipid profile
B. Serum uric
C. Hemoculture for fungus
D. Skin biopsy
คำตอบที่ถูกต้องคือ A. Lipid profile (การตรวจไขมันในเลือด)
เหตุผลโดยละเอียด
จากคำอธิบายและภาพประกอบ (ที่อาจให้มาควบคู่กับคำถาม) อาการ ผื่นเล็กๆ สีเหลืองแดง (small yellow red papule) ที่กระจายตามก้น แขน ขา และมีภาพ xanthoma ที่แขน น่าจะเป็นลักษณะของ Xanthoma
Xanthoma คือการสะสมของเซลล์ที่มีไขมัน (foam cells) ในชั้นผิวหนังและเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน มักสัมพันธ์กับภาวะ ไขมันในเลือดสูง (Hyperlipidemia) โดยเฉพาะระดับไตรกลีเซอไรด์ (Triglycerides) และคอเลสเตอรอล (Cholesterol) สูง
การกระจายตัว ของ xanthoma ที่ก้น แขน ขา อาจบ่งชี้ถึงชนิดเฉพาะ เช่น Eruptive xanthomas ซึ่งสัมพันธ์กับระดับไตรกลีเซอไรด์ที่สูงมาก และมักพบในภาวะ Hypertriglyceridemia หรือ Type I, IV, V hyperlipoproteinemia
ดังนั้น เมื่อพบผื่นลักษณะ xanthoma แพร่กระจาย การตรวจหาสาเหตุที่สำคัญที่สุดคือ การตรวจระดับไขมันในเลือด (Lipid profile) ซึ่งรวมถึง Total cholesterol, Triglycerides, HDL, LDL
อธิบายแต่ละตัวเลือก:
A. Lipid profile
ถูกต้อง: เป็น การตรวจขั้นแรกและสำคัญที่สุด เมื่อสงสัย xanthoma เพื่อวินิจฉัยภาวะไขมันในเลือดสูงที่เป็นสาเหตุ และประเมินความเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด
B. Serum uric acid (กรดยูริกในเลือด)
ไม่ถูกต้อง: ภาวะกรดยูริกสูง (Hyperuricemia) อาจพบร่วมกับภาวะไขมันในเลือดสูงได้บ้าง (Metabolic syndrome) แต่ ไม่ใช่การตรวจหลัก สำหรับ xanthoma
C. Hemoculture for fungus (เพาะเชื้อราจากเลือด)
ไม่ถูกต้อง: ไม่เกี่ยวข้องกับการวินิจฉัย xanthoma ซึ่งเป็นภาวะสะสมของไขมัน ไม่ใช่การติดเชื้อรา
D. Skin biopsy (ตัดชิ้นเนื้อผิวหนังตรวจ)
ไม่ถูกต้อง: การตัดชิ้นเนื้อจะช่วยยืนยันการวินิจฉัย xanthoma ได้แน่ชัด (พบ foam cells) แต่เป็น ขั้นตอนที่อาจทำหลังการตรวจเลือด หรือในกรณีที่การวินิจฉัยยังไม่ชัดเจน ไม่ใช่ การตรวจแรกเริ่มเมื่อลักษณะทางคลินิกชัดเจน และไม่หาสาเหตุ (ไขมันในเลือดสูง) โดยตรง
สรุป: การพบผื่น xanthoma กระจายตัวควรนำไปสู่การ ตรวจระดับไขมันในเลือด (Lipid profile) เป็นอันดับแรก เพื่อหาสาเหตุของภาวะไขมันในเลือดสูงและวางแผนการรักษาต่อไป


