ข้อสอบ NL2
ชายอายุ 25 ปี มาด้วยอาการท้องผูกเรื้อรัง ตรวจพบติ่งเนื้อที่ตำแหน่ง Dentate Line ไม่ข้ามมาที่ Anal Sphincter ตรวจอื่นปกติหมด ลักษณะนี้สอดคล้องกับ ริดสีดวงทวารภายใน (Internal Hemorrhoid) ระยะ 1-2 การรักษาเริ่มต้นที่ การปรับพฤติกรรมการขับถ่าย กากใยอาหาร ดื่มน้ำเพียงพอ หลีกเลี่ยงการเบ่ง ร่วมกับยาเหน็บหรือยาทา หากอาการไม่ดีขึ้น แพทย์อาจพิจารณา Rubber Band Ligation, Sclerotherapy, หรือการใช้เครื่องมือจี้ด้วยความร้อน (Infrared Coagulation)
ผู้ป่วยเลือดออกทางเดินอาหารส่วนล่างรุนแรง (Massive LGIB) หลังได้รับเลือดแล้วมีอาการไข้ ปวดหลัง และปัสสาวะสีแดง (Coca-Cola urine) นี่อาจเป็นสัญญาณของภาวะแทรกซ้อนร้ายแรง! หลังจากควบคุมการหยุดเลือดแล้ว ต้องรีบรักษาภาวะ ปฏิกิริยาจากการให้เลือด (Hemolytic Transfusion Reaction) และภาวะไตวายเฉียบพลันจากกลุ่มอาการสลายเม็ดเลือด รู้จักอาการ วินิจฉัย และขั้นตอนการรักษาฉุกเฉินที่ต้องทำทันที
ผู้ป่วยโรคเบาหวาน (DM) ที่มีภาวะไตวายระยะรุนแรง (GFR 20, Cr 2.5) ต้องระวังการเลือกใช้ยา! คู่มือนี้รวมรายชื่อ ยารักษาเบาหวานและยาอื่นๆ ที่อาจใช้ไม่ได้หรือเป็นอันตราย
การรักษา Thyroid storm ที่มีประสิทธิภาพต้องใช้หลายกลไกพร้อมกัน โปรโตคอลมาตรฐานคือ PTU (เพื่อยับยั้งการสร้างและการเปลี่ยน T4 เป็น T3) + ไอโอดีน
การชักครั้งแรกในผู้ป่วยติดสุราที่หยุดดื่มกะทันหัน เป็น Alcohol Withdrawal Seizure การรักษาในห้องฉุกเฉินคือให้ Benzodiazepine เช่น Diazepam เพื่อหยุดชักและป้องกันการชักซ้ำ จากนั้นต้องประเมินและป้องกันอาการขาดสุราขั้นรุนแรง (Delirium Tremens)
อาการข้ออักเสบบวมแดงที่ข้อเท้า (medial malleolus) ในผู้ป่วยที่ได้รับยารักษาวัณโรคสูตร IRZE เป็นเวลา 4 สัปดาห์ มักเกิดจากผลข้างเคียงของยา Pyrazinamide ที่ทำให้ระดับกรดยูริกสูงและนำไปสู่ข้ออักเสบแบบเกาต์
การพบ filariform larvae ในเสมหะ ของผู้ป่วย SLE ที่ได้รับสเตียรอยด์ขนาดสูง ชี้ให้เห็นถึงการติดเชื้อพยาธิที่มีวงจรชีวิตผ่านปอดและมีความรุนแรงในผู้ภูมิคุ้มกันต่ำ แม้พยาธิที่พบบ่อยที่สุดในสถานการณ์นี้คือ Strongyloides stercoralis
ผู้ป่วยสูงอายุที่มีประวัติได้ยาปฏิชีวนะ (จากปอดบวม) แล้วกลับมาด้วยอาการท้องเสียรุนแรง มีไข้ กดเจ็บ และตรวจอุจจาระพบเม็ดเลือดขาวจำนวนมาก สงสัยภาวะลำไส้ใหญ่อักเสบจากเชื้อ
จากประวัติผู้ป่วยชายไทยวัย 50 ปี ที่เป็นเบาหวาน มีอาการไข้ไอนาน 1 เดือน ร่วมกับภาพรังสีปอดอักเสบและ อัลตราซาวนด์พบตับม้ามโตและมีฝีขนาดเล็กหลายจุดในม้าม (splenic microabscesses) การวินิจฉัยที่น่าจะเป็นมากที่สุดคือ โรคเมลิออยโดสิส (Melioidosis) ซึ่งเกิดจากเชื้อ Burkholderia pseudomallei
ผู้ป่วยเด็กที่มีอาการปวดท้องเรื้อรัง น้ำหนักไม่ขึ้น ซีด และไม่ตอบสนองต่อการรักษาเบื้องต้นด้วย Ranitidine เป็นเวลา 4 สัปดาห์ จำเป็นต้องได้รับการส่องกล้องทางเดินอาหารส่วนต้น (Esophagogastroduodenoscopy) เพื่อประเมินพยาธิสภาพและตัดชิ้นเนื้อตรวจวินิจฉัยหาสาเหตุที่แท้จริง
จากประวัติ วัยรุ่น ที่มีอาการ ติดเชื้อทางเดินหายใจรุนแรง (ไข้, หอบ, เสมหะเขียว) ร่วมกับ ภาพ CXR แบบ honey comb นั้น การวินิจฉัยที่น่าจะเป็นมากที่สุดคือ Bronchiectasis (ซึ่งอาจมีสาเหตุจากโรคซิสติกไฟโบรซิสหรือความผิดปกติอื่นแต่กำเนิด)
การรักษาฝีในปอด (Lung abscess) ต้องครอบคลุมเชื้อ Anaerobic bacteria เป็นสำคัญ ยาปฏิชีวนะเริ่มต้นมักเป็น Ceftriaxone ร่วมกับ Clindamycin หรือใช้ยาเดี่ยวที่ครอบคลุมเชื้อทั้งสองกลุ่มได้ดี เช่น Piperacillin-tazobactam หรือ Amoxicillin-clavulanate
ในผู้ป่วยที่มีอาการและอาการแสดงของ pleural effusion เป็นเวลานาน 3 สัปดาห์ ขั้นตอนการตรวจที่เหมาะสมและให้ผลวินิจฉัยสูงสุดคือ การเจาะตรวจน้ำในช่องเยื่อหุ้มปอดร่วมกับการตัดชิ้นเนื้อเยื่อหุ้มปอด (Pleural tapping with biopsy) เพื่อหาสาเหตุ โดยเฉพาะวัณโรค
อาการเฉียบพลัน ร่วมกับ Orthostatic hypotension ในผู้สูงอายุที่ เพิ่งเปลี่ยนยา นั้น สอดคล้องกับ ผลข้างเคียงจาก Amitriptyline (TCA) มากที่สุด เพราะมีฤทธิ์ Anticholinergic ที่ทำให้สับสน และยับยั้ง Alpha-receptor ที่ทำให้ความดันตกเมื่อเปลี่ยนท่า
ในผู้ป่วยสูงอายุหัวใจล้มเหลวที่มีประวัติติดสุรามานาน 20 ปี นอกจากให้ยาปฏิชีวนะ (ATB) แล้ว สิ่งที่ จำเป็นต้องให้เพิ่มทันที คือ IV thiamine เพื่อป้องกันและรักษาภาวะขาดวิตามิน B1 ซึ่งเป็นภาวะแทรกซ้อนที่ร้ายแรงและพบบ่อยในกลุ่มผู้ติดสุรา
Carnitine เป็นสารสำคัญที่ช่วยส่งเสริม Metabolism ของกรดไขมัน โดยทำหน้าที่เป็นพาหะขนส่งกรดไขมันสายยาวเข้าสู่ไมโตคอนเดรีย เพื่อเผาผลาญเป็นพลังงาน จำเป็นต่อผู้ที่ออกกำลังกายเป็นประจำ และผู้ต้องการควบคุมน้ำหนัก
